رسالت ما در برابر اهل کتاب

شرح صفحه 60 قرآن کریم، سوره آل عمران آیات 83-78 از مجموعه دروس بر ساحل نور توسط حجت الاسلام سید جواد بهشتی را به صورت فیلم، صوت و متن پیاده شده تقدیم شما مخاطبان قرآنی می نمائیم.

دانلود فایل صوتی

بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَٰنِ الرَّحِيمِ

مهمترین کار پیامبران، «انسان‌سازی» است. بردن انسان به قله‌های والا؛ با چه برنامه‌ای این کار را انجام می‌دهند؟ با این کتاب. این کتاب هم قصه‌ها و مثل‌ها، و هم امرها و نهی‌ها را دارد. آیات این صفحه را بخوانیم:

صفحۀ 60 سورۀ مبارکه آل‌عمران آیات 83-78

آیۀ 78 : «وَإِنَّ مِنْهُمْ لَفَرِيقًا يَلْوُونَ أَلْسِنَتَهُمْ بِالْكِتَابِ لِتَحْسَبُوهُ مِنَ الْكِتَابِ وَمَا هُوَ مِنَ الْكِتَابِ وَيَقُولُونَ هُوَ مِنْ عِنْدِ اللَّهِ وَمَا هُوَ مِنْ عِنْدِ اللَّهِ وَيَقُولُونَ عَلَى اللَّهِ الْكَذِبَ وَهُمْ يَعْلَمُونَ»

«وَإِنَّ مِنْهُمْ لَفَرِيقًا يَلْوُونَ أَلْسِنَتَهُمْ بِالْكِتَابِ لِتَحْسَبُوهُ مِنَ الْكِتَابِ»؛ یک کلمه‌ در زبان فارسی وجود دارد که شاید در دهه‌های گذشته زیاد به کار می‌رفته است، من دوست دارم از آن کلمه استفاده کنم. کسی یک کاری می‌‌کند شما می‌‌گویید: او ما را «پیچاند». در این آیه، از کلمه استفاده شده است.

بعضی از اهل کتاب –یهودی‌ها و مسیحی‌ها– یک جمله‌ای می‌گویند که ما فکر کنیم این برای خداست، تا ما را بپیچانند، تا ما را بگردانند…

«وَإِنَّ مِنْهُمْ لَفَرِيقًا» و یک جمعی هستند از یهودی‌ها، «يَلْوُونَ أَلْسِنَتَهُمْ» می‌چرخانند، می‌گردانند زبانشان را، «بِالْكِتَابِ» به گونه‌ای حرف می‌‌زنند که ما فکر می‌کنیم آیۀ قرآن می‌خواند، تورات و یا انجیل می‌‌خواند. چون امروز هم این مصادیق وجود دارد. «لِتَحْسَبُوهُ» تا شما فکر کنی «مِنَ الْكِتَابِ» این حرف‌ها از کتاب خدا است. «وَمَا هُوَ مِنَ الْكِتَابِ» در حالی که حقیقت این است که این حرف از کتاب خدا نیست. «وَيَقُولُونَ هُوَ مِنْ عِنْدِ اللَّهِ»، آن‌ها از این هم گستاخ‌تر هستند. با مهارت زیادی، حرف‌ها را «شسته – رُفته» می‌زنند و بعد هم می‌گویند که این حرف خداست. «وَمَا هُوَ مِنْ عِنْدِ اللَّهِ» نه…، این حرف برای خدا نیست.

امروزه تعداد زیادی از گوینده‌ها و نویسنده‌ها با همین آهنگ، جمعیت‌هایی را فریب می‌‌دهند. «وَيَقُولُونَ عَلَى اللَّهِ الْكَذِبَ» بر خدا دروغ می‌‌بندند، «وَهُمْ يَعْلَمُونَ» آگاهانه!، می‌‌داند که دروغ است.

آیۀ 79 : «مَا كَانَ لِبَشَرٍ أَنْ يُؤْتِيَهُ اللَّهُ الْكِتَابَ وَالْحُكْمَ وَالنُّبُوَّةَ ثُمَّ يَقُولَ لِلنَّاسِ كُونُوا عِبَادًا لِي مِنْ دُونِ اللَّهِ وَلَٰكِنْ كُونُوا رَبَّانِيِّينَ بِمَا كُنْتُمْ تُعَلِّمُونَ الْكِتَابَ وَبِمَا كُنْتُمْ تَدْرُسُونَ»

«مَا كَانَ لِبَشَرٍ أَنْ يُؤْتِيَهُ اللَّهُ الْكِتَابَ وَالْحُكْمَ وَالنُّبُوَّةَ ثُمَّ يَقُولَ لِلنَّاسِ كُونُوا عِبَادًا لِي مِنْ دُونِ اللَّهِ»، یکی از بحث‌های مسلمان‌ها، مسیحی‌ها و یهودی‌ها راجع به پیامبرانشان است. مسیحیان می‌‌گفتند عیسی پسر خداست یا گاهی عیسی را خود خدا –یکی از سه خدا– می‌گفتند، ولی یهودی ها می‌‌گفتند که عُزیر پسر خداست. این نکته‌ها را آیات قرآن گزارش می‌کند.

حالا اسلام آمده است. جمعی از یهودیان نزد پیامبر اسلام آمدند و پیشنهاد کردند که آقا! ما می‌خواهیم شما را خدا کنیم. به پیامبر اسلام پیشنهاد دادند…، گفتند ما می‌‌خواهیم در پیشگاه شما سجده کنیم…. این کار شما یک توطئۀ حساب شده است…

این آیه نازل شد. پیامبر اسلام «عبد» خدا است. می‌‌فرماید سزاوار نیست برای بشری که کتاب به او داده شده یعنی پیغمبر است، حُکم، حکمت و حکومت، و نبوت به او داده شده است، چه چیزی سزاوار نیست؟ «يَقُولَ لِلنَّاسِ» به مردم بگوید «كُونُوا عِبَادًا لِي» شما بندگان من باشید، در خدمت من باشید. نه…! پیامبر چنین حقی ندارد. وظیفۀ‌ پیامبر رساندن پیام خدا است. مردم نوکر من باشند!، مردم بردۀ من باشند!، مطلقا… «مِنْ دُونِ اللَّهِ» به جای خدا مرا بپرستید… هیچ پیامبری چنین اجازه‌ای ندارد.

«وَلَٰكِنْ» اما پیامبران این مأموریت را دارند، «كُونُوا رَبَّانِيِّينَ» ای مردم، ای پیروان من، خدایی باشید. ربّانی منتسب به «رَبّ» است، یعنی پیوندتان با «رَبَّ الْعالمین» قوی باشد. «بِمَا كُنْتُمْ تُعَلِّمُونَ الْكِتَابَ» به خاطر اینکه شما کتاب را آموخته‌اید، «وَبِمَا كُنْتُمْ تَدْرُسُونَ» دربارۀ آیات کتاب، درس و بحث می‌کنید، گفتگو می‌‌کنید. شما باید به خدا گره بخورید. من فرستادۀ خدا هستم. طلبی از شما ندارم.

آیۀ 80 : «وَلَا يَأْمُرَكُمْ أَنْ تَتَّخِذُوا الْمَلَائِكَةَ وَالنَّبِيِّينَ أَرْبَابًا ۗ أَيَأْمُرُكُمْ بِالْكُفْرِ بَعْدَ إِذْ أَنْتُمْ مُسْلِمُونَ»

«وَلَا يَأْمُرَكُمْ أَنْ تَتَّخِذُوا الْمَلَائِكَةَ وَالنَّبِيِّينَ أَرْبَابًا»، یکی از کارهای اسلام این بود که جلوی خرافات و انحرافات قبلی را گرفت. هیچ پیامبری اجازه ندارد به مردم امر کند که فرشتگان را خدا قرار دهند. همانگونه که مشرکین، فرشتگان را دختران خدا می‌دانستند، و یا پیامبران را ارباب قرار دهند. نه… هیچ کس چنین حقی ندارد. «أَيَأْمُرُكُمْ بِالْكُفْرِ بَعْدَ إِذْ أَنْتُمْ مُسْلِمُونَ» بعد از اینکه شما مسلمان شدید، پیامبر شما را به کفر فرمان دهد؟! مطلقا…

آیۀ 81 : «وَإِذْ أَخَذَ اللَّهُ مِيثَاقَ النَّبِيِّينَ لَمَا آتَيْتُكُمْ مِنْ كِتَابٍ وَحِكْمَةٍ ثُمَّ جَاءَكُمْ رَسُولٌ مُصَدِّقٌ لِمَا مَعَكُمْ لَتُؤْمِنُنَّ بِهِ وَلَتَنْصُرُنَّهُ ۚ قَالَ أَأَقْرَرْتُمْ وَأَخَذْتُمْ عَلَىٰ ذَٰلِكُمْ إِصْرِي ۖ قَالُوا أَقْرَرْنَا ۚ قَالَ فَاشْهَدُوا وَأَنَا مَعَكُمْ مِنَ الشَّاهِدِينَ»

«وَإِذْ أَخَذَ اللَّهُ مِيثَاقَ النَّبِيِّينَ» و یاد کنید آنگاه که خداوند از پیامبران عهد گرفت، تعهد گرفت، «لَمَا آتَيْتُكُمْ مِنْ كِتَابٍ وَحِكْمَةٍ» از آنجایی که من به شما کتاب و حکمت داده‌ام، «ثُمَّ جَاءَكُمْ رَسُولٌ»، به پیامبران و پیروان آن‌ها فرمود: از آن جایی که من به شما کتاب و حکمت داده‌ام، پیامبرانی پس از شما می‌‌آیند. –شما باید چه کاری انجام دهید؟– آن پیامبران، تصدیق کنندۀ آیین شما هستند. قرآن، انجیل و تورات را تصدیق می‌کند. پیامبری تازه از جانب خدا آمده است. –با این حال وظیفۀ شما چیست؟–

«لَتُؤْمِنُنَّ بِهِ» به پیامبری که تازه از جانب خدا آمده ایمان بیاورید، حتماً…! دورۀ پیامبری مسیح به پایان رسیده است. دورۀ پیامبری موسی‌بن عمران به پایان رسیده است. «وَلَتَنْصُرُنَّهُ» علاوه بر این ایمان آوردن، پشتیبانی کنید، نصرت بدهید به پیامبر جدید. «قَالَ أَأَقْرَرْتُمْ» اقرار می‌کنید؟ اعتراف می‌‌کنید که این کار را انجام می‌دهید؟ «وَأَخَذْتُمْ عَلَىٰ ذَٰلِكُمْ إِصْرِي» تعهد می‌‌دهید بر این موضوع؟ «قَالُوا أَقْرَرْنَا» گفتند بله، اقرار کردیم، اعتراف می‌‌کنیم. «قَالَ فَاشْهَدُوا وَأَنَا مَعَكُمْ مِنَ الشَّاهِدِينَ» خداوند فرمود: همۀ شما بدانید و من هم می‌دانم، همۀ شما شاهد باشیم و من هم شاهد هستم. ببینیم در هنگام امتحان چه خواهید کرد؟!

متأسفانه وقت امتحان که رسید –پیامبر عزیز اسلام ظهور کرد و آیات قرآن نازل شد–، زیر بار نرفتند. متأسفانه در زمان ائمه هم همین طور بوده است. ما چهار امامی،پنج، شش و حتی هفت امامی داریم؛ با شهادت یک امام و آمدن امام بعدی، به او ایمان نمی‌‌آوردند. گاهی در کار بشر ایراداتی وجود دارد.

آیۀ 82 : «فَمَنْ تَوَلَّىٰ بَعْدَ ذَٰلِكَ فَأُولَٰئِكَ هُمُ الْفَاسِقُونَ»

«فَمَنْ تَوَلَّىٰ بَعْدَ ذَٰلِكَ» بعد از این هرکس رو برگرداند، سرپیچی کند، «فَأُولَٰئِكَ هُمُ الْفَاسِقُونَ» یک چنین کسانی از حیطۀ اطاعت خداوند بیرون رفته‌اند و گنهکار هستند.

آیۀ 83 : «أَفَغَيْرَ دِينِ اللَّهِ يَبْغُونَ وَلَهُ أَسْلَمَ مَنْ فِي السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ طَوْعًا وَكَرْهًا وَإِلَيْهِ يُرْجَعُونَ»

«أَفَغَيْرَ دِينِ اللَّهِ يَبْغُونَ» دنبال غیر دین خدا هستند؟ دنبال هوس‌ها و قدرت طلبی‌های خودشان هستند؟ «وَلَهُ أَسْلَمَ مَنْ فِي السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ» همۀ جهان هستی، آنچه در آسمان‌ها و آنچه در زمین است، تسلیم خدا است. شما نمی‌‌خواهید تسلیم باشید؟

«طَوْعًا وَكَرْهًا» خواه یا ناخواه، آگاهانه یا به صورت خودجوش همۀ موجودات خدا را اطاعت می‌کنند. تسلیم خدا هستند. «وَإِلَيْهِ يُرْجَعُونَ» و به سوی او برمی‌گردند. تجدیدنظر کنید. لجاجت نکنید.

خدانگهدار شما …

جلسه بعد